Aarde
17/11
WAT IS THUIS?
Een paar dagen was ik in mijn andere thuis in Nederland en kon zo de premiere van Evi de Jean’s nieuwe theaterstuk “Aarde” in Tilburg zien. In Betlehem kennen we Evi van haar deelname aan verscheidene muziekoptredens voor de Muur. Met haar warme persoonlijkheid en volle stem heeft ze een bijzondere impuls gegeven aan het initiatief om een jaarlijks soemoed-festival in Betlehem te houden.
Haar nieuwe theaterstuk begint echter niet in Palestina, maar in Israël, in een dorp bij Tel Aviv waar ze als kind enkele jaren opgroeide omdat haar vader daar voor werk moest zijn. Ze ging een paar jaar geleden naar dat dorp terug om de warmte en vertrouwdheid van thuis terug te vinden. Maar thuis is voor iemand als Evi, een Vlaming in Amsterdam geboren op het eiland Bermuda, geen gefixeerd punt. Haar reis was er een van terugkeren maar ook loslaten, want “door los te laten kan ik een eind verder zien.” Het werd een zoektocht over grenzen heen in dialoog met zichzelf en anderen. Ze liep door de Muur en dompelde zich onder in de Palestijnse samenleving in Betlehem. Daar voelen de mensen zich weliswaar thuis maar hebben onder bezetting totaal geen vrijheid en een uiterst moeilijk levensperspektief. Evi’s spirit gaat tegen de hokjesgeest en de gevangenissen in, ze zingt tegen de muren en checkpoints en andere klippen op.
Met warme liederen, poëzie en verrassende verhalen worden de muren doorbroken. Centraal in haar bewegelijke zoektocht naar thuis is een ontmoeting met Suzy Atallah, een begeesterde lerares Engels en verhalenvertelster uit Betlehem. In Evi’s stuk heet Suzy “Auda” – Arabisch voor “terugkeer.” Suzy/Auda woonde jarenlang in de VS, ontmoette de liefde van haar leven daar (een piloot), maar besloot op eigen aarde te landen door naar haar familie en vrienden thuis in Betlehem terug te keren. Evi doet de karakteristieke hand- en armbewegingen van Suzy treffend na wanneer deze vertelt over tragi-komische momenten in de familie tijdens crisissituaties, zoals uitgaansverboden.
Ikzelf ken Suzy goed, ze is inderdaad niet de stereotype Palestijnse met een “getergde blik van onderdrukking,” zoals Evi aangeeft, al gaan haar verhalen vaak over groot onrecht, leed en wanhoop. Suzy heeft altijd een brede lach en neemt op reis een koffiepot mee om Arabische koffie te kunnen zetten en draagt een bonte verzameling halskettingen voor het geval ze eens een speciaal iemand mocht ontmoeten – “wil jij een ketting, Evi?” Ze vertelt verhalen voor de kleintjes en stimuleert haar Engelse klassen om dagboeken te schrijven, samengebracht in de bundel “The Wall Cannot Stop Our Stories”.
Evi’s Aarde is geen politiek statement. Haar stuk is, zegt ze in een begeleidende DVD gemaakt met de hulp van haar partner Coen Bouman, niet “pro-Israëlisch” of “pro-Palestijns.” Ook in dat opzicht ontwijkt ze de hokjesgeest. Wanneer ze de oude Israëlische schlager en songfestivalhit “Jerushalajim” zingt voegt ze haar eigen teksten en interpretaties in. Als toeschouwer en mee-belever onderga je een breed scala aan emoties. De warme, volle stem en de intimiteit van het theater wekken een gevoel van vertrouwdheid en thuis-zijn op, maar de tekst kan ineens vriendelijk-ontregelend werken. Kortom, een echte aanrader.
Voor meer informatie over Evi de Jean en voorstellingen van Aarde: http://www.evidejean.com/
Rob
26 november 2009, 22:09
Mooi verhaal Toine! Het heeft me ertoe gezet naar de voorstelling toe te gaan. Helaas was de reserveringslijn inmiddels gesloten, maar morgen ga ik kaarten bestellen. De hartelijke groeten aan de familie en hopelijk tot snel. Rob
Evi De Jean
26 november 2009, 12:29
Wat ontzettend mooi geschreven. Bijzonder. Dankjewel Toine!
Vera van Tiem
23 november 2009, 09:21
Dag Toine, wat jammer dat ik, wonend in Tilburg, deze voorstelling gemist heb. Wellicht nog elders te zien; ik ga dat in ieder geval uitzoeken. Mooi ook om te lezen hoe Suzy een "rol" krijgt in de voorstelling. Jouw beschrijving van haar riep weer allerlei herinneringen op aan onze bezoeken aan Bethlehem ihkv het "Sharing Stories" project van een aantal jaren geleden! Wens jullie allen daar op het AEI alle goeds toe en hoop ooit weer eens terug te keren naar Palestina. Hartelijke groet, Vera.
MARTIN
18 november 2009, 15:43
Hallo Toine, Fijn, dat je zulke mooie dagen in Nederland hebt kunnen doorbrengen. We hopen, dat je een goede reis terug hebt gehad met niet al te veel hindernissen.En verder hopen en wensen we je, dat je in Bethlehem - ondanks alle problemen - je weer net zo thuis zult kunnen voelen. Home met Mary, Jara en Tamer. Alle goeds en tot gauw. MARTIN
