Nieuws

6 maart 2012

Palestijnse verdediger van mensenrechten met reisverbod proeft even de vrijheid in Genève

Israël heeft Shawan Jabarin de afgelopen zes jaar verboden om de bezette Westelijke Jordaanoever te verlaten. Jabarin is een prominent mensenrechtenactivist die jarenlang in Israëlische gevangenissen vast zat onder administratieve detentie. Bij uitzondering mocht hij naar Genève reizen voor een vergadering met Frank La Rue, de speciale VN rapporteur over vrijheid van meningsuiting.

Nadat Jabarin in 2006 aantrad als directeur van de Palestijnse mensenrechtenorganisatie Al-Haq legde Israël hem een reisverbod op. Hiervoor werden “geheime bewijzen” aangevoerd die  Jabarin noch zijn advocaten mochten inzien.

Adri Nieuwhof interviewde Jabarin toen hij in Genève aankwam.

Adri Nieuwhof: Welkom in Genève. Wat betekent het voor u om hier te zijn?

Shawan Jabarin: Ik heb mezelf dezelfde vraag gesteld vandaag. Ik was hier eerder in een ongeveer gelijke situatie. Deze keer voelde ik dat Israël een stap terug heeft gedaan vanwege de solidariteit, de steun van diverse groepen en verschillende mensen van over de hele wereld. Behalve dat mensen artikelen schreven, voerde Amnesty International een jaar lang campagne. Honderden brieven en berichten zijn naar Ehud Barak [Israël's minister van defensie] gestuurd met vragen over mijn zaak.

Hier te zijn, blaast me nieuw leven in, sterkt mij in de overtuiging van het [Palestijnse] volk en het recht om die krachtig te verdedigen. Ik ben actief in de strijd voor de rechten van mensen. Het [dit bezoek] is een stimulans om nog meer te doen.

Ik ben Frank La Rue uit Guatemala, de speciale VN rapporteur over vrijheid van meningsuiting,  erkentelijk voor [het mogelijke maken van mijn reis naar Genève]. Ik heb hem ontmoet toen hij  Palestina bezocht. Ik zal hem morgen ontmoeten [27 februari]. Ik denk dat hij tijdens zijn bezoek van twee weken een volledig beeld van de situatie van de Palestijnen heeft gekregen, en welke invloed dit op alle aspecten van hun rechten heeft. Na afloop gaf hij een verklaring uit waarin hij mijn zaak noemt. Hij stuurde mij een uitnodiging om een vergadering met vertegenwoordigers uit verschillende landen toe te spreken, parallel aan de Raad voor de mensenrechten. Hij volgde nauwgezet het verloop van mijn zaak om hiernaar toe te komen om met de mensen in VN te spreken. Het is belangrijk, ook al doet het pijn in mijn hart dat deze organisatie niet achter rechten staat met acties maar alleen met woorden. Het is belangrijk om hen te blijven aanspreken.

Op een persoonlijk niveau is buiten [bezet gebied] zijn als even te kunnen ademhalen, de sneeuw te zien op de bergen, je geest op te frissen met nieuwe technologie in vliegtuigen. Ik heb in geen jaren gereisd. Blootgesteld te worden aan een nieuwe manier van leven. Het normale leven te proeven, een leven in vrijheid. Een reisverbod opleggen is als een gevangenisstraf opleggen. Mijn gevangenis is een grote gevangenis.

Het eerst dat ik heb gedaan toen ik in Jordanië aankwam was met mijn oom en zijn zoon naar de begraafplaats gaan om het graf te bezoeken van mijn oom die twee jaar geleden is overleden. Ik kon niet naar zijn begrafenis gaan. Ik heb niet gegeten, ik ben gelijk naar de begraafplaats gegaan.

AN: Hoe beoordeelt u de huidige situatie in relatie tot Israël's respect voor de rechten van het Palestijnse volk?

SJ: Ik denk dat hun praktijk en acties voor zichzelf spreken. Vrede staat niet op hun agenda. En als het op hun agenda staat, dan geven zij daar een eigen interpretatie aan. Elke dag doodt Israël Palestijnen, de vrede wordt zo verder weg geduwd. Israël heeft elke mogelijkheid voor vrede gedood door fundamentele rechten van Palestijnen volledig te negeren. Voor hen zijn Palestijnen geen volk dat rechten heeft.

Dat was duidelijk toen ik de brug over ging [Allenby Bridge die de Westelijke Jordaanoever en Jordanië verbindt]. De functionaris van de Shabak [Israël’s Algemene Veiligheidsdienst] vroeg aan mij of er een Palestijns volk bestaat en of zij rechten hebben.

De voortdurende bezetting, het lijden, het creëert een mentaliteit van onwetendheid. De kolonisten, zelfs de jonge generatie, tonen niet zo maar haat, zij laten het op een heel, heel agressieve manier zien. Ik voorzie een uitbarsting. De kolonisten zullen hierin de hoofdrol spelen. Ik ben echt bezorgd voor dat zij een groot aantal Palestijnen zullen doden, voor een massaslachting. Of voor geweld bij Al-Aqsa [moskee in Jeruzalem]. De kolonisten hebben de steun van bekende personen, de Israëlische regering.

Ik heb geen enkele twijfel dat er op de korte of middellange termijn geen hoop is. Maar er is hoop voor de toekomst op de lange termijn. De geschiedenis heeft ons geleerd dat misdadige onderdrukking niet altijd zal voortduren. Ik zie iets groeien, een verandering op het niveau van de publieke opinie.

Deze maand hebben de media uit de VS vele malen contact met mij gezocht. Veel bezoekers van onze website [www.alhaq.org] komen uit de VS. Het is niet genoeg om te concluderen dat er morgen al veranderingen zullen zijn. Maar het is belangrijk. Het ontbreken van politieke wil in de internationale gemeenschap maakt het moeilijk. Ik heb pijn in mijn hart. Waarom moeten wij als volk zo'n hoge prijs betalen? Eens zal er vrede en gerechtigheid zijn.
 
AN: De hongerstakingen van Khader Adnan en Hana al-Shalabi hebben tot meer aandacht geleid voor de slechte behandeling van Palestijnse politieke gevangenen door Israël. Denkt u dat het belangrijk is om voor de rechten van gevangen op te komen.
 
SJ: Iedereen moet de rechten van gevangenen steunen, de menselijke waarden moeten steunen. De gevangenen strijden voor hun zaak, voor vrede, voor waarden. Zelfs als Israël hen terroristen noemt, Palestijnen zien hen als helden, als leiders.
 
Israël negeert de internationale standaarden voor een humane behandeling van gevangenen volledig. De boodschap die zij aan mensen die opkomen voor rechten geven is: je kunt naar de hel lopen. Vrouwen, zonen, dochters, moeders en vaders kunnen hun familieleden niet bezoeken. Geef me één voorbeeld in de wereld waar bezoeken aan familieleden in de gevangenis worden geweigerd vanwege veiligheidsrisico's.

Israël is een supermacht die alles met technologie controleert. Wat betekent dat “een bedreiging voor de veiligheid” als reden om een bezoek te weigeren aan een 75-jarige vader? Ik ben bereid om hier open  naar te kijken maar ik kan de logica niet ontdekken. De mentaliteit van straffen is leidend in de praktijk en het beleid van Israël. Elke keer worden nieuwe regels bedacht, gevangenen moeten zich ontkleden terwijl hun ruimten worden doorzocht, zij worden overgebracht naar andere gevangenissen, worden jarenlang geïsoleerd. Het is psychologische marteling. Het is onderdeel van een mentaliteit van wraak en bestraffing. Het is niet genoeg om Palestijnen van hun vrijheid te beroven.

Het beleid van administratieve detentie is in de veertiger jaren door de Britten ingesteld en nu past Israël dit beleid toe [om Palestijnen zonder aanklacht of proces vast te zetten]. Het is een schending van de principes en standaard van een eerlijk proces zoals dat in alle democratieën gebruikelijk is. Dat is wat je jonge juristen leert. Israël negeert dit. Een bevel tot administratieve detentie wordt aan een militaire rechtbank voorgelegd die militaire wetgeving toepast. Het aangevoerde bewijs is geheim. De rechtbank keurt het bevel automatisch goed. Het is willekeurige detentie.

Het is moeilijk om onder administratieve detentie te leven. Op dit moment worden ongeveer 320 Palestijnen gevangen gehouden onder administratieve detentie waaronder 24 leden van het Palestijnse parlement. Israël gebruikt het als een stok om mensen te slaan, omdat hun activiteiten of hun gedachtegoed hen niet aanstaan. Het is politiek.

Khader Adan, wist heel goed wat het [administratieve detentie] was toen hij in hongerstaking ging. Hij wist dat hij geen rechten zou hebben. Hij gaf een boodschap af. Hij verloor veel gewicht en mogelijk heeft hij zijn lichamelijke functies beschadigd. Misschien zal hij niet volledig herstellen.  Zijn hongerstaking was als een schreeuw, een krachtige stem gebruiken. Het heeft hem veel gekost. Het is een historische daad, 66 dagen in hongerstaking. [De Ierse politieke gevangene] Bobby Sands ging dood na 66 dagen hongerstaking.

De Israëli's kunnen een bevel tot administratieve detentie oneindig verlengen. Sommige mensen zaten op basis van geheim bewijs vijf of acht jaar vast onder administratieve detentie. Wat is veiligheid? Wat is een geheim dossier? Een eerlijk proces is een belangrijk principe. Israël handelt op een manier van wraak tegen de Palestijnen. Dat zal geen veiligheid brengen.

Adri Nieuwhof is consultant en mensenrechtenactivist
 
Gepubliceerd in The Electronic Intifada 1 maart 2012
 

• < Vorige
• Volgende >